Je ligt genoeg uren in bed en toch ben je al maanden moe. Of je partner zegt dat je snurkt, en je schrikt daarvan, want snurken is toch iets van mannen. De vraag is niet of vrouwen snurken. Dat doen ze. De vraag is of dit geluid hoort bij een luchtweg die 's nachts wat smaller wordt, of bij ademstops waar een arts naar moet kijken — en juist bij die tweede vraag lopen vrouwen vaker mis, om redenen die hieronder met bron en datum staan. Zoek je de oorzaken die voor iedereen gelden, begin dan bij oorzaken van snurken. Hieronder staat wat daar bij vrouwen bovenop komt.
Waarom de levensfase bij vrouwen zoveel uitmaakt
Rond de overgang zit een patroon dat in bevolkingsonderzoek gemeten is. Young en collega's onderzochten 589 vrouwen uit de Wisconsin Sleep Cohort Study in het slaaplaboratorium, gepubliceerd in 2003 in de American Journal of Respiratory and Critical Care Medicine. Na correctie voor leeftijd, lichaamsbouw, roken en andere mogelijke verstorende factoren vonden zij bij vrouwen ná de menopauze een oddsratio van 2,6 (95%-BI 1,4–4,8) op vijf of meer adempauzes per uur slaap, en 3,5 (95%-BI 1,4–8,8) op vijftien of meer. Midden in de overgang was het verschil niet significant. Hun aanbeveling: bij vrouwen rond de overgang met klachten over snurken, slaperigheid of slaap die niet uitrust hoort onderzoek naar slaapademhaling voorrang te krijgen.
Waarom dat zo is, ligt minder vast dan het patroon zelf. Longarts-somnoloog dr. Lisette Venekamp van het Centrum voor Slaapgeneeskunde Kempenhaeghe zei in een bericht van Kempenhaeghe van 16 augustus 2022 dat het aantal diagnoses bij vrouwen na de menopauze toeneemt, en dat het vermóéden bestaat dat vrouwelijke hormonen een beschermend effect hebben; ook de gewichtstoename in die periode kan meespelen. Een vermoeden, geen vastgesteld mechanisme, en zo staat het hier ook. De uitkomst formuleerde zij scherper op vakmedium DOQ, 31 mei 2023: bij vrouwen na de menopauze is de prevalentie van slaapapneu vrijwel gelijk aan die bij even oude mannen.
Alleen ná de menopauze week dit onderzoek significant af: oddsratio 2,6 op vijf of meer adempauzes per uur, 3,5 op vijftien of meer. Rond de perimenopauze omvatten de betrouwbaarheidsintervallen de 1. Een oddsratio valt hoger uit dan de kans zelf.
Young e.a., American Journal of Respiratory and Critical Care Medicine, 2003, 589 vrouwen, gecorrigeerd voor leeftijd, lichaamsbouw, roken en andere mogelijke verstorende factoren. Gelezen op 2 september 2026.
Snurken dat pas in de zwangerschap begint
De tweede vrouwspecifieke as is de zwangerschap. Daar telt niet zozeer dát je snurkt, maar sinds wanneer. O'Brien en collega's volgden 1.719 vrouwen in het derde trimester, gepubliceerd in 2012 in de American Journal of Obstetrics and Gynecology. Van hen meldde 34 procent gewoontesnurken; een kwart van alle deelneemsters was pas ín de zwangerschap gaan snurken. Na correctie voor storende factoren hing dat nieuwe snurken samen met zwangerschapshypertensie (oddsratio 2,36; 95%-BI 1,48–3,77) én met pre-eclampsie (oddsratio 1,59; 95%-BI 1,06–2,37). Bij vrouwen die al vóór de zwangerschap snurkten, vonden zij dat verband niet.
New-onset snoring during pregnancy is a strong risk factor for gestational hypertension and preeclampsia. In view of the significant morbidity and health care costs associated with hypertensive diseases of pregnancy, simple screening of pregnant women may have clinical utility.
O'Brien e.a., 'Pregnancy-onset habitual snoring, gestational hypertension, and preeclampsia: prospective cohort study', American Journal of Obstetrics and Gynecology 2012, deel 207. Samenvatting gelezen via Europe PMC op 2 september 2026.
Een observationeel cohort laat samenhang zien, geen oorzaak, en toont niet aan dat iets aan het snurken doen die bloeddruk verandert. Het snurken is uitgevraagd met een vragenlijst, niet gemeten met een slaaponderzoek. Wat een zwangere vrouw hiermee moet doen staat er niet in; dat is een gesprek met je verloskundige of huisarts.
Dezelfde onderzoeksgroep keek in 2014 in BJOG de andere kant op. Van 51 zwangere vrouwen met een hoge bloeddruk had er na een slaaponderzoek 21 obstructieve slaapapneu — 41 procent — tegen drie van de zestien vrouwen met een normale bloeddruk. Hun conclusie: zwangere vrouwen met hoge bloeddruk lopen een hoog risico op níét-herkende slaapapneu. De Nederlandse richtlijnmodule Effect slaapstoornissen op de zwangerschap (richtlijnendatabase.nl, gelezen 2 september 2026) is voorzichtiger en eerlijk over de eigen grens: die heeft slaapapneu niet apart onderzocht, maar noemt wel dat een slaapapneusyndroom gepaard kan gaan met zuurstoftekort bij de moeder en mogelijk dus ook bij het kind.
Snurk je pas sinds je zwangerschap, meld dat dan bij je volgende controle bij je verloskundige of huisarts. Een verhoogd risico is iets anders dan een diagnose, maar het is gratis informatie voor degene die je bloeddruk bewaakt.
Waarom slaapapneu bij vrouwen minder vaak wordt herkend
De Nederlandse richtlijnmodule Klinische tests bij diagnose OSA, onderdeel van de richtlijn Obstructief slaapapneu (OSA) bij volwassenen (laatst beoordeeld 20 juli 2022, geraadpleegd via richtlijnendatabase.nl op 2 september 2026; opgesteld onder voorzitterschap van een KNO-arts namens de NVKNO, op initiatief van de NVALT), beschrijft wanneer je bij een hoge verdenking meteen een slaaponderzoek doet: als minstens twee van drie kenmerken aanwezig zijn — snurken, ademstops die iemand anders heeft gezien, en verhoogde slaperigheid overdag.
Dat zijn drie kenmerken uit een beeld dat grotendeels bij mannen is opgebouwd, en de richtlijn zegt dat zelf: de onderzoeken naar het klinisch nut van die tests zijn "gedaan in grotendeels mannelijke populaties", en oudere patiënten en vrouwen zijn in de studies ondervertegenwoordigd. De werkgroep schrijft erbij dat met name premenopauzale vrouwen een andere klachtenpresentatie hebben, veel klachten kunnen hebben bij een lagere apneu-hypopneu-index, en vaker REM-slaapgerelateerde OSA hebben dan mannen.
| Waar op getriageerd wordt | Wat vrouwen er vaker naast of in plaats van melden | Bron |
|---|---|---|
| Luid snurken | Algemene vermoeidheid in plaats van slaperigheid | Venekamp, DOQ, 31 mei 2023 |
| Ademstops die iemand anders ziet | Slapeloosheid (Venekamp); niet kunnen doorslapen (Van Hagen, OSA-consulent Slingeland) | Kempenhaeghe, 16 augustus 2022 |
| Slaperigheid overdag | Somberheid en klachten die op burn-out lijken | Venekamp, DOQ, 31 mei 2023 |
| Een hoge apneu-hypopneu-index | Veel klachten bij een láge index | Richtlijnmodule Klinische tests bij diagnose OSA, 20 juli 2022 |
| — | Nachtmerries en onrustige benen | Venekamp, DOQ, 31 mei 2023 |
Die lage index heeft een prijs. Venekamp vertelt op DOQ dat mensen soms worden terugverwezen naar de huisarts omdat een index van bijvoorbeeld zes volgens de specialist onmogelijk zoveel klachten kan verklaren. Het zou zonde zijn, zegt ze, als vrouwen ten onrechte zonder diagnose naar huis gaan.
Het is geen Nederlands probleem alleen. Bourjeily en collega's schreven in 2012 in de Journal of Obstetrics and Gynaecology dat slaapademhalingsstoornissen ondergediagnosticeerd blijven, vooral omdat zorgverleners er niet goed genoeg op screenen, en dat vrouwen meer vermoeidheid en minder snurken rapporteren dan mannen.
Wat één Nederlandse kliniek in drie maanden zag
Onderdiagnose is lastig te tellen: wie niet gevonden wordt, staat nergens geregistreerd. Eén kliniek maakte de eigen instroom openbaar. OSA-consulent Karin Wolters van het Slingeland Ziekenhuis telde in een bericht van 20 juni 2022 wie daar in drie maanden met een apneubehandeling was begonnen.
Eén ziekenhuis, één kwartaal: hier komt geen landelijk cijfer uit. Wolters merkte wel op dat er onder die twintig vrouwen zowel vrouwen met flink overgewicht als dunne vrouwen zaten. Slank zijn sluit slaapapneu dus niet uit.
Wat níét vrouwspecifiek is
Drie dingen horen hier niet als vrouwspecifieke oorzaak thuis. Overgewicht is een risicofactor voor snurken en voor slaapapneu, maar niet in het bijzonder bij vrouwen; hoe dat verband loopt hoort bij oorzaken van snurken. Droge lucht irriteert keel en neus, en of het bij jou meespeelt merk je aan de seizoenen. Alcohol, roken, slaaptekort en slaaphouding kunnen bij iedereen veranderen wat er 's nachts gebeurt — wat je daar zelf aan verandert staat op mijn pagina over snurken voorkomen, niet hier.
Wat je hieraan overhoudt
Bij vrouwen loopt snurken op twee punten anders: de levensfase telt zwaarder, en de herkenning loopt achter op een beeld dat grotendeels bij mannen is opgebouwd — iets wat de richtlijnmodule Klinische tests bij diagnose OSA (20 juli 2022) zelf benoemt.
Ben je structureel moe en snurk je, ook zacht, ga dan naar je huisarts en laat je niet wegsturen omdat je niet in het klassieke plaatje past. Ben je zwanger en snurk je sinds kort, noem het bij je volgende controle. De oorzaak vaststellen is werk voor een arts of een slaapkliniek; deze pagina helpt je er alleen op tijd naartoe.
Veelgestelde vragen
Waarom snurk ik als vrouw ineens, terwijl ik dat nooit deed?
Twee momenten komen daarbij het vaakst terug: de zwangerschap en de overgang. Bij O'Brien e.a. (2012) was een kwart van 1.719 zwangere vrouwen pas ín de zwangerschap gaan snurken. Bij Young e.a. (2003) werden adempauzes ná de menopauze duidelijk vaker gevonden (oddsratio 2,6). Begint het buiten die twee periodes om, dan is dat een vraag voor je huisarts.
Wat zegt snurken over je gezondheid?
Snurken op zichzelf is geluid, geen diagnose. Het wordt pas een signaal in combinatie: met ademstops die iemand opmerkt, met slaperigheid overdag, of — bij vrouwen vaker — met aanhoudende vermoeidheid, slecht doorslapen en somberheid. De richtlijnmodule Klinische tests bij diagnose OSA (20 juli 2022) gebruikt twee van drie kenmerken als drempel voor een initieel type 3-onderzoek — haal je die drempel niet, dan kan juist een uitgebreider slaaponderzoek op zijn plaats zijn. Wat er bij jou speelt, kan alleen je huisarts of een slaapkliniek vaststellen.
Waarom snurk ik wel, maar heb ik geen apneu?
Dat kan kloppen: snurken zonder ademstops komt voor. Let bij vrouwen wel op een tussenvorm. Venekamp legde op DOQ (31 mei 2023) uit dat vrouwen eerder en meer last hebben van kortdurende ontwakingen doordat ademen meer moeite kost, nog vóórdat de luchtweg helemaal sluit. Daardoor kunnen de klachten stevig zijn terwijl de gemeten index laag blijft. Houden je klachten aan en twijfel je aan de uitslag, bespreek dat dan opnieuw met je arts.
Is snurken tijdens de zwangerschap gevaarlijk voor de baby?
Daar is geen kort antwoord op, en ik ga er ook geen maken. De Nederlandse richtlijnmodule over slaapstoornissen in de zwangerschap (richtlijnendatabase.nl, gelezen 2 september 2026) noemt dat een slaapapneusyndroom gepaard kan gaan met zuurstoftekort bij de moeder en mogelijk dus ook bij het kind, maar heeft slaapapneu niet apart onderzocht. Wat je met die onzekerheid doet is simpel: noem het snurken bij je verloskundige of huisarts, dan kan degene die je zwangerschap begeleidt het meewegen.
Hoe weet ik of ik ademstops heb als ik alleen slaap?
Dat weet je niet, en dat is precies het probleem. Twee van de drie kenmerken waarop de richtlijnmodule Klinische tests bij diagnose OSA (20 juli 2022) triageert — snurken en ademstops die iemand anders ziet — veronderstellen iemand naast je. Slaap je alleen, ga dan af op wat je overdag merkt: vermoeidheid, niet doorslapen, somberheid. Neem dat mee naar je huisarts en zeg erbij dat er niemand is die het kan bevestigen.